Przy kredycie 250 000 zł na 25 lat i oprocentowaniu 5,75 procent rata równa wynosi około 1 573 zł, a pierwsza rata malejąca 2 031 zł. Ostatnia malejąca spada do 837 zł. Różnica w sumie odsetek przekracza 41 tysięcy złotych.
Skąd te liczby
W wariancie malejącym część kapitałowa jest stała i wynosi kwotę kredytu podzieloną przez liczbę miesięcy, czyli 833 zł. Do tego dochodzą odsetki od salda, które z każdym miesiącem maleje, więc rata opada liniowo.
W wariancie równym rata jest stała, a zmienia się jej skład: na początku prawie wszystko idzie na odsetki, pod koniec prawie wszystko na kapitał. Dlatego kapitał spłaca się wolniej i odsetek zbiera się więcej.
Kalkulator
Co składa się na ten wynik
- Kwota kredytu250 000,00 zł na 25 lat
- Oprocentowanie5,75% (stawka bazowa 3,85% plus marża 1,90%)
- Rata miesięczna2 031,25 zł, ostatnia 837,33 zł
- Odsetki przez cały okres180 286,46 zł
- Całkowity koszt kredytu180 286,46 zł
- Całkowita kwota do zapłaty430 286,46 zł
- RRSO5,90%
- Wskaźnik LtV50,0%, wkład własny 250 000,00 zł
- Górna granica rekompensaty za wcześniejszą spłatę7 500,00 zł, art. 40 ust. 3 ustawy o kredycie hipotecznym
Stawki obowiązujące 2026-10-09, rok 2026, zweryfikowane 2026-10-07. Wynik ma charakter informacyjny.
Zdolność kredytowa liczy pierwszą ratę
To najważniejszy praktyczny haczyk. Bank bada, czy udźwigniesz ratę najwyższą, a przy malejących jest nią pierwsza. Przy naszym przykładzie trzeba więc wykazać zdolność na 2 031 zł zamiast na 1 573 zł.
Przy tym samym dochodzie oznacza to niższą dostępną kwotę kredytu. Ile dokładnie, pokaże kalkulator zdolności kredytowej, bo do rachunku wchodzi jeszcze bufor stopy procentowej.
Kiedy wybrać malejące
- Dochód z zapasem. Gdy wyższa pierwsza rata nie napina budżetu, a zdolność starcza na potrzebną kwotę.
- Długi okres. Im dłuższy kredyt, tym większa różnica w sumie odsetek, bo malejące szybciej zbijają saldo.
- Brak planów na nadpłatę. Jeżeli i tak nie będziesz nadpłacać, malejące robią to za Ciebie automatycznie.
Kiedy równe wypadają lepiej
Gdy liczy się przewidywalność i maksymalna kwota kredytu. Stała rata łatwiej wchodzi w domowy budżet i daje wyższą zdolność, co przy zakupie konkretnego mieszkania bywa rozstrzygające.
Jest też wariant pośredni: wziąć raty równe i nadpłacać różnicę. Efekt bywa zbliżony do malejących, a zachowujesz swobodę, bo w trudnym miesiącu po prostu nie nadpłacasz. Czy taka strategia wygrywa z odkładaniem tych samych pieniędzy, rozstrzyga tekst o tym, czy nadpłata się opłaca.
Czego nie widać w samym porównaniu
Przy zmiennej stopie obie ścieżki reagują na zmianę stawki bazowej, ale malejące reagują słabiej w drugiej połowie okresu, bo saldo jest już niższe. Pełny rachunek dla własnych parametrów prowadzi kalkulator kredytu hipotecznego.
Jak to liczymy
- Oprocentowanie składamy ze stawki bazowej i marży banku, bo tak zapisana jest każda umowa ze zmienną stopą.
- Przy ratach równych część odsetkowa maleje, a kapitałowa rośnie. Przy malejących część kapitałowa jest stała, więc pierwsza rata jest najwyższa.
- RRSO liczymy tym samym wzorem z załącznika nr 4, doliczając prowizję i stałe opłaty miesięczne do przepływów.
- Górną granicę rekompensaty za wcześniejszą spłatę bierzemy z art. 40 ust. 3 ustawy o kredycie hipotecznym: mniejsza z dwóch kwot, 3% spłacanej części albo odsetki za rok.
Kalkulator liczy według stawek obowiązujących 2026-10-09, a ich zgodność z aktem Ustawa o kredycie hipotecznym oraz o nadzorze nad pośrednikami kredytu hipotecznego i agentami sprawdziliśmy 2026-10-07.
Czego ten kalkulator nie obejmuje
- Stawka bazowa wpisana na starcie to WIBOR 3M z dnia podanego przy źródłach, a nie prognoza. WIBOR i POLSTR zmieniają się każdego dnia roboczego, więc przed decyzją sprawdź bieżącą wartość.
- Nie liczy kosztów okołokredytowych: wyceny, wpisu do hipoteki, podatku od czynności cywilnoprawnych ani ubezpieczenia pomostowego.
- Nie sprawdza, czy bank udzieli kredytu. To rachunek raty, a nie ocena zdolności kredytowej ani decyzja kredytowa.
- Przy oprocentowaniu okresowo stałym zakłada jedną stawkę do końca umowy. W rzeczywistości po okresie stałym umowa wraca do stawki zmiennej albo stała jest ustalana na nowo.
Podstawa prawna
- Ustawa o kredycie hipotecznym oraz o nadzorze nad pośrednikami kredytu hipotecznego i agentamiart. 38-41 · Dz.U. 2017 poz. 819
- Ustawa o kredycie konsumenckimzałącznik nr 4 · Dz.U. 2011 nr 126 poz. 715
Często zadawane pytania
Ile wynosi rata kredytu 250 tys na 25 lat?
Przy oprocentowaniu 5,75 procent rata równa to około 1 573 zł. Pierwsza rata malejąca wynosi 2 031 zł, a ostatnia spada do 837 zł.
O ile tańsze wychodzą raty malejące?
Przy tym przykładzie suma odsetek spada z około 221 830 zł do 180 286 zł, czyli o ponad 41 tysięcy złotych przez cały okres kredytowania.
Dlaczego przy malejących trzeba mieć wyższą zdolność?
Bo bank bada ratę najwyższą, a przy malejących jest nią pierwsza. Przy tym samym dochodzie dostępna kwota kredytu będzie więc niższa.
Czy można mieć zalety obu wariantów?
Częściowo tak: wziąć raty równe i nadpłacać różnicę. Efekt bywa zbliżony do malejących, a w trudnym miesiącu po prostu nie nadpłacasz.
Kto odpowiada za tę stronę
Autor
Tomasz Michalik
Autor i redaktor treści
Tomasz Michalik jest autorem i redaktorem serwisu Licznia.pl, z ponad 7-letnim doświadczeniem w tworzeniu rzetelnych treści dotyczących wynagrodzeń, podatków, finansów i praktycznych obliczeń. Koncentruje się na dokładności, aktualności informacji oraz przedstawianiu złożonych zagadnień w prosty i zrozumiały sposób.
Weryfikacja merytoryczna
Jan Kowalski
Ekspert ds. podatków i finansów
Sprawdzono: 9 października 2026