Kalkulator ryczałtu ewidencjonowanego

Ryczałt liczy się od przychodu, bez kosztów. Dlatego cała gra toczy się o stawkę, a ta zależy od rodzaju działalności, nie od wysokości zarobku.

Najczęstsze stawki

Programiści i usługi informatyczne to 12%. Ochrona zdrowia, architektura i inżynieria mają 14%. Wolne zawody z zamkniętej listy, jak adwokat czy doradca podatkowy, płacą 17%. Wytwórczość, roboty budowlane i transport powyżej dwóch ton to 5,50%, a handel i gastronomia bez alkoholu 3%. Stawka 8,50% jest zbiorcza dla pozostałych usług oraz dla najmu do progu.

Przy przychodzie 20 000 zł miesięcznie podatek wynosi 2 119 zł przy stawce 12%, 1 501 zł przy 8,50% i 530 zł przy 3%. Na rękę zostaje odpowiednio 15 123,66 zł, 15 741,66 zł i 16 712,66 zł.

Składka zdrowotna jest kwotowa, nie procentowa

Na ryczałcie zdrowotna nie zależy od dochodu, tylko od rocznego przychodu, i ma trzy progi. Do 60 000 zł przychodu to 498,35 zł miesięcznie, do 300 000 zł wynosi 830,58 zł, a powyżej 1 495,04 zł.

Ważny szczegół, który często umyka: na ryczałcie rok składkowy pokrywa się z kalendarzowym, więc te kwoty obowiązują od stycznia. Styczniowa obniżka dotyczy tylko skali i podatku liniowego.

Połowa zdrowotnej obniża przychód

Od przychodu odejmuje się składki społeczne i 50% zapłaconej zdrowotnej. Przy 20 000 zł przychodu i dużym ZUS podstawa spada do 17 658 zł, bo odliczasz 1 926,76 zł składek społecznych i 415,29 zł z połowy zdrowotnej. W przeciwieństwie do podatku liniowego nie ma tu kwotowego limitu odliczenia.

Limity przychodu

Ryczałt przysługuje przy przychodzie do 8 517 200 zł w poprzednim roku, czyli równowartości dwóch milionów euro po kursie 4,2586 z 1 października. Rozliczenie kwartalne jest możliwe do 851 720 zł. Najem prywatny nie ma limitu, ale powyżej 100 000 zł rocznie stawka rośnie z 8,50% do 12,50%.

Porównanie z innymi formami znajdziesz w kalkulatorze B2B, a same składki w kalkulatorze ZUS.

Gdzie przebiega granica między 12 a 8,5 procent

To najczęstszy spór w branży informatycznej. Ustawa wymienia w stawce 12% usługi związane z oprogramowaniem, doradztwo w zakresie oprogramowania i sprzętu, instalowanie oprogramowania oraz zarządzanie siecią i systemami informatycznymi. Katalog jest szeroki, a orzecznictwo czyta go szeroko: samo nieposiadanie kodu w zakresie usługi nie wystarczy, żeby zejść do 8,50%.

Stawka 8,50% jako kategoria zbiorcza broni się przy usługach bez związku z oprogramowaniem, najwyraźniej przy wsparciu użytkowników i obsłudze zgłoszeń. Przed wyborem warto wystąpić o interpretację indywidualną, bo różnica przy przychodzie 20 000 zł to 618 zł miesięcznie.

Kiedy ryczałt wygrywa, a kiedy przegrywa

Ryczałt opłaca się przy wysokiej marży i niskich kosztach, bo kosztów i tak nie odliczysz. Przy przychodzie 20 000 zł i stawce 12% na rękę zostaje 15 123,66 zł. Przy tym samym przychodzie i kosztach rzędu połowy przychodu skala albo podatek liniowy wypadną lepiej, bo tam koszty realnie obniżają podstawę.

Drugi argument za ryczałtem to prostota: brak ewidencji kosztów, brak amortyzacji, jedna ewidencja przychodów. Drugi przeciw: brak możliwości wspólnego rozliczenia z małżonkiem i brak ulgi na dzieci.

Mieszane rodzaje działalności

Jeżeli prowadzisz kilka rodzajów działalności opodatkowanych różnymi stawkami, każdy przychód rozlicza się własną stawką, ale tylko wtedy, gdy ewidencja pozwala je rozdzielić. Bez takiego rozdziału całość wpada w 8,50%, a jeśli choć część działalności podlega wyższej stawce, to w tę wyższą.

Odliczenie składek dzieli się wtedy proporcjonalnie do udziału przychodów opodatkowanych każdą stawką.

Najem prywatny rządzi się osobno

Od 2023 roku najem prywatny można rozliczać wyłącznie ryczałtem. Stawka to 8,50% do 100 000 zł przychodu rocznie i 12,50% powyżej. Limit liczy się osobno od limitu dla działalności gospodarczej, a małżonkowie mają razem 200 000 zł: albo po 100 000 zł każde, albo cały limit u jednego, jeśli złożą oświadczenie.

Najem prywatny nie ma limitu przychodu wyłączającego ryczałt i nie generuje składek ZUS, o ile nie jest prowadzony w ramach działalności.

Terminy

Wybór ryczałtu zgłasza się do 20 dnia miesiąca następującego po miesiącu pierwszego przychodu, a przy pierwszym przychodzie w grudniu do końca roku. Podatek wpłaca się do 20 dnia następnego miesiąca, a przy rozliczeniu kwartalnym do 20 dnia po kwartale. Zeznanie PIT-28 składa się między 15 lutego a 30 kwietnia.