Umowa o pracę a zlecenie: różnice widoczne na koncie

Opublikowano 3 min czytania

Różnica między umową o pracę a zleceniem zaczyna się od kwoty na koncie, ale tam się nie kończy. Zlecenie wypada lepiej w wypłacie i gorzej w prawie, a jedno z drugim trzeba porównywać razem.

Co daje każda z trzech umówUmowa o pracę daje składki emerytalne i rentowe, ubezpieczenie chorobowe, urlop, płacę minimalną, okres wypowiedzenia i staż pracy. Umowa zlecenie daje składki emerytalne i rentowe, chorobowe dobrowolnie i minimalną stawkę godzinową, ale nie daje urlopu ani stażu. Umowa o dzieło nie daje żadnego z tych elementów.Umowa o pracęUmowa zlecenieUmowa o dziełoSkładki emerytalne i rentowetaktaknieUbezpieczenie chorobowetakdobrowolneniePrawo do urloputaknieniePłaca minimalnatakstawka za godzinęnieOkres wypowiedzenia z KodeksutaknienieLiczenie stażu pracytaknienie
Uprawnienia przypisane do trzech rodzajów umów.

Przy tej samej kwocie brutto zlecenie daje więcej

Z 6 000,00 zł brutto na etacie zostaje 4 420,43 zł, a na zleceniu 4 514,43 zł. Różnica 94,00 zł bierze się wyłącznie z kosztów uzyskania przychodu: etat ma ryczałt 250,00 zł, a zlecenie 20 procent przychodu po składkach, czyli 1 035,48 zł. Składki w obu wypadkach są identyczne.

Koszt pracodawcy też jest ten sam i wynosi 7 228,80 zł, więc żadna ze stron nie oszczędza tu na składkach.

Czego na zleceniu nie ma

Nie ma urlopu wypoczynkowego ani płatnych dni wolnych. Nie ma okresu wypowiedzenia z Kodeksu pracy, bo umowę można rozwiązać w każdym czasie. Nie ma dodatku za nadgodziny ani za pracę w nocy. Czas na zleceniu nie wchodzi do stażu pracy, więc nie przybliża wyższego wymiaru urlopu u kolejnego pracodawcy. Nie działa też ochrona przed zwolnieniem w ciąży i przed emeryturą.

Zamiast płacy minimalnej obowiązuje minimalna stawka godzinowa 31,40 zł i obowiązek ewidencji godzin.

Chorobowe jest dobrowolne i dlatego bywa pomijane

Na zleceniu składka chorobowa jest dobrowolna. Rezygnacja podnosi wypłatę do 4 634,20 zł, czyli o 119,77 zł więcej, ale odbiera prawo do zasiłku chorobowego i macierzyńskiego. Przy dłuższej chorobie ta oszczędność znika po kilku dniach.

Trzy warianty, w których zlecenie wygląda zupełnie inaczej

Uczeń lub student do ukończenia dwudziestu sześciu lat nie podlega żadnym składkom z tytułu zlecenia. Z 6 000,00 zł brutto zostaje wtedy 5 724,00 zł, a po doliczeniu ulgi dla młodych wypłata zrównuje się z kwotą brutto.

Zlecenie przy etacie z wynagrodzeniem co najmniej minimalnym objęte jest tylko składką zdrowotną. Wypłata rośnie wówczas do 5 184,00 zł.

Emeryt lub rencista podlega składkom obowiązkowo, więc ten wariant niczego nie zmienia w wypłacie względem zwykłego zlecenia.

Kiedy zlecenie jest po prostu niedozwolone

Jeżeli praca jest wykonywana w miejscu i czasie wyznaczonym przez pracodawcę oraz pod jego kierownictwem, to jest to stosunek pracy, niezależnie od nazwy umowy. Państwowa Inspekcja Pracy może wystąpić do sądu o ustalenie istnienia stosunku pracy, a wtedy pracodawca dopłaca zaległe składki.

Zobacz obie umowy obok siebie

Jedna kwota brutto, trzy wyniki netto i koszt po stronie zatrudniającego.

Porównanie umów

zł

Umowa o pracę

7 147,39 zł
  • urlop wypoczynkowy
  • staż pracy
  • ubezpieczenie zdrowotne

pełne ubezpieczenie, urlop, wypowiedzenie

koszt zlecającego: 12 048,00 zł

Umowa zlecenie

7 324,39 zł
  • urlop wypoczynkowy
  • staż pracy
  • ubezpieczenie zdrowotne

bez urlopu, chorobowe dobrowolne

koszt zlecającego: 12 048,00 zł

Umowa o dzieło

9 040,00 zł
  • urlop wypoczynkowy
  • staż pracy
  • ubezpieczenie zdrowotne

bez żadnych składek i bez ubezpieczenia

koszt zlecającego: 10 000,00 zł

B2B, liniowy

6 188,70 zł
  • urlop wypoczynkowy
  • staż pracy
  • ubezpieczenie zdrowotne

własna księgowość i pełny ZUS od stałej podstawy

koszt zlecającego: 10 000,00 zł

Stawki obowiązujące 2026-10-08, zweryfikowane 2026-10-07. Wyliczenie B2B zakłada pełne składki ZUS, podatek liniowy i brak kosztów firmowych. Najwyższa kwota na rękę nie oznacza najlepszej umowy: różnice w uprawnieniach opisujemy pod tabelą.

Pojedyncze kwoty policzysz w kalkulatorze umowy zlecenia oraz w kalkulatorze brutto netto.

Często zadawane pytania

Czy lata na zleceniu podnoszą przyszłą emeryturę?

Tak, o ile odprowadzano składki emerytalne, bo trafiają na konto w ZUS. Nie wliczają się jednak do stażu pracy z Kodeksu pracy, więc nie wpływają na urlop ani na długość wypowiedzenia.

Dlaczego zlecenie daje wyższą wypłatę przy tej samej kwocie brutto?

Przez koszty uzyskania przychodu. Etat ma stały ryczałt 250,00 zł, a zlecenie 20 procent przychodu po składkach, co przy wyższych kwotach daje znacznie większe odliczenie.

Czy na zleceniu przysługuje urlop?

Nie z mocy prawa. Dni wolne mogą wynikać wyłącznie z zapisu w samej umowie, a wtedy to kwestia ustaleń stron, nie uprawnienie ustawowe.

Czy można mieć etat i zlecenie u tego samego pracodawcy?

Można, ale takie zlecenie traktuje się składkowo jak część etatu, więc podlega wszystkim składkom tak samo jak wynagrodzenie z umowy o pracę.